
Książka stanowi próbę całościowego spojrzenia na poezję powojenną poprzez kategorię ludzkiej cielesności. Lektura utworów Świrszczyńskiej, Miłosza, Różewicza, Kamieńskiej, Grochowiaka, Herberta, Pasierba, Poświatowskiej, Wojaczka, Barańczaka i Krynickiego pozwala ukazać ciągłość refleksji nad tożsamością jako istotnym problemem nowoczesnej i ponowoczesnej świadomości. Wyłaniający się z tych analiz obraz podmiotu opiera się przede wszystkim na relacji z drugą osobą (relacji, która przynależy do cielesnej kondycji) jako nieodzownym wymiarze przedstawiania jednostki: jest ona przecież zawsze kimś „dla kogoś”, kimś „z kimś”. Dialogowy wymiar naszego życia autorka książki prezentuje w kontekście m.in. myśli Emmanuela Lévinasa, łącząc w ten sposób kulturową, filozoficzną, teologiczną i literaturoznawczą perspektywę prowadzonych interpretacji. Tak zarysowany antropologiczny projekt badawczy ujmuje poezję eksponującą cielesność jako rodzaj zapisu egzystencjalnego: wychodzące od poetyki tekstu analizy kategorii intymności, somatycznego wymiaru twarzy, pragnienia dotyku zmierzają w stronę „wiersza-gestu” szukającego drugiej osoby. Przedstawiona w ten sposób „poezja ciała” kontynuuje linię Leśmianowską we współczesnej poezji – odmienną zarówno od awangardowego odsłaniania ciała, jak i postmodernistycznej jego wirtualizacji – stanowiąc zarazem rodzaj pomostu między nowoczesnością a ponowoczesnością. Spis treści Wstęp Ciało jako przedmiot (?) badań humanistycznych. Problemy metodologiczne Rozdział I Ciało – problem kulturowy 1) Temat ciała jako naruszenie tabu 2) Czy sztuka „ukrywa” ciało? Literackość, czyli niestosowność: estetyka pod presją etyki 3) Intymna przestrzeń ciała Rozdział II Ciało – problem filozoficzny 1) Od mitu androgyna ku filozofii Innego? Epistemologiczny wymiar cielesności (casus Miłosza) 2) Somatyzacja twarzy – znak przemiany świadomości 3) Między ciałem a sensem – metafizykaw poezji Anny Świrszczyńskiej 4) Cielesność, czyli ludzka kondycja 5) Dotyk, czyli czułość. Pana Cogito sposób na poznawanie świata Rozdział III Ciało – między profanum a sacrum 1) Przemiany świadomości – problem metodologiczny 2) Walka ze skazą manichejską. Sakralny wymiar ciała w poezji Miłosza 3) Świrszczyńska – sacrum bez sanctum? O obejmowaniu 4) Stworzenie i tworzenie ciała. Sakralność dotyku w poezji ks. Janusza Stanisława Pasierba 5) W poszukiwaniu dotyku. Anny Kamieńskiej „Pieśń nad pieśniami” Rozdział IV Słowo wobec ciała – literatura jako dialog 1) Tekstowość ciała – pragnienie dotyku czy ironia słowa? 2) Słowo ucieleśnione. Jak metafora staje się tematem 3) Współczesna poezja emocjonalna? Problem ekspresji i empatii 4) Jak literatura staje się dialogiem? Zakończenie Ciało literackie. Literatura ciała (próba podsumowania) Bibliografia Indeks rzeczowy Indeks nazwisk Summary Cena detaliczna 39,00 zł |