Powstające w XIX wieku w całej Europie muzea naturalne oraz muzea sztuki stanowią miejsce, gdzie ludzie światli i obdarzeni smakiem uzgadniają poglądy na temat relacji człowieka do przyrody i przeszłości. Kiedy przyglądają się ekspozycji artefaktów przyrody, podziwiają jej przedstawienie, jakie proponuje przyrodoznawstwo, z kolei w muzeum sztuki śledzą, jak dzieła geniuszu opowiadają o kreacji ludzkiego ducha. I chociaż oddzielenie przedmiotów przyrody od dzieł sztuki ma na celu separację poznania prawdy naukowej od kontemplacji piękna, to jednak w obu miejscach publiczność ogląda eksponaty, tzn. obiekty zagęszczone interpretacyjnie, obdarzone znaczeniem i wartością przekraczającą ich faktyczność, obiekty wytworzone w wyniku estetyzacji epistemologicznej i artystycznej. Z końcem XX wieku artyści neoawangardy wkraczają do muzeów naturalnych, zaś w muzeach sztuki, dzięki nowej sztuce, zaburzają i problematyzują ustalone zasady wystawiania. To dzięki ich działaniom przestrzeń ekspozycyjna uzyskuje otwarty charakter, staje się miejscem konfrontowania wielu interpretacji, ale i odmiennych estetyk.

Niniejsza książka podejmuje refleksję nad estetycznym i anestetycznym aspektem ekspozycji muzealnej w jej formie modernistycznej i postmodernistycznej.  

SPIS TREŚCI

Wstęp

1. Zbieranie - wystawianie - estetyzacja
1.1 Estetyczne źródła gromadzenia
1.2 Kolekcja jako wehikuł znaczeń
1.3 Gromadzenie zachowawcze
1.4 Eksponaty i ekspozycja
1.5 Muzeum jako środowisko
1.6 Problem estetyzacji i anestetyzacji
1.7 Podsumowanie

2. Estetyczne środowisko przyrody
2.1 Wprowadzenie

2.2 Kosmos gabinetu osobowości
      2.2.1 Estetyczny uniwersalizm gabinetów
      2.2.2 Ciekawość osobliwości
2.3 Muzealne środowisko przyrody
      2.3.1 Estetyczna oprawa przyrody
      2.3.2 Diorama: estetyzacja ekspozycji
2.4 Wytwarzanie przyrody
      2.4.1 Artefaktualna przyroda
      2.4.2 Anestetyzacja śmierci
2.5 Estetyzacja środowiska przyrody

      2.5.1 Krajobraz jako ekspozycja przyrody
      2.5.2 Transekspozycja przyrody
2.6 Podsumowanie

3. Estetyczne środowisko dzieł sztuki
3.1 Wprowadzenie
3.2 Estetyka dzieła sztuki a estetyka ekspozycji
      3.2.1 Estetyczne rytuały w świątyni sztuk
      3.2.2 Przeżycie estetyczne. Dzieło sztuki a ekspozycja
3.3 Estetyczne wykorzenienie i zadomowienie dzieł sztuki
      3.3.1 Anestetyka jako wykorzenienie dzieł sztuki
      3.3.2 Natura eksponowanego dzieła sztuki
3.4 Alternatywne estetyki ekspozycji
      3.4.1 Moderna: transparencja ekspozycji a narracja
      3.4.2 Estetyka ekspozycji a idea muzeum
3.5 Ekspozycja muzealna: środowisko praktyk artystycznych
      3.5.1 Praktyka awangardy a przestrzeń ekspozycyjna
      3.5.2 Artystyczna praca z kontekstem
3.6 Podsumowanie

4. Zakończenie